Φωτισμός σε Φυτεμένο Ενυδρείο

Υπάρχουν πολλές παρανοήσεις σχετικά με τις απαιτήσεις φωτισμού ενός φυτεμένου ενυδρείου. Αυτό προκαλεί ατελείωτη ταλαιπωρία στους ενυδρειόφιλους που ακολουθούν τους λεγόμενους «κανόνες» χωρίς να κατανοούν κάποιες από τις θεμελιώδεις αρχές της φυσιολογίας των φυτών και της φωτοσύνθεσης. Στους ενυδρειόφιλους συνήθως λέγεται να χρησιμοποιούν «όσο το δυνατόν περισσότερο φως» ή να «αναβαθμίσουν τα φτωχής ποιότητας φωτιστικά που ήρθαν με το ενυδρείο με πιο δυνατά, πιο εντυπωσιακά φώτα». Δυστυχώς, τις περισσότερες φορές το τελικό αποτέλεσμα είναι ένα ενυδρείο γεμάτο άλγη ή/και πλήρης καταστροφή ακριβών φυτών.

Στους ενυδρειόφιλους έχουν επίσης διδαχθεί αυθαίρετοι κανόνες, όπως τα Watts ανά Γαλόνι (WPG), καθώς και ότι κάποια φυτά χρειάζονται υψηλότερο WPG για να ευδοκιμήσουν. Οι ιστοσελίδες που πωλούν φυτά συχνά αναφέρουν «Απαιτήσεις Φωτισμού» για κάθε είδος. Ένας άλλος δημοφιλής αυθαίρετος «κανόνας» αναφέρει ότι η βέλτιστη θερμοκρασία Kelvin είναι 6500K.

Καμία από αυτές τις «απαιτήσεις» ή τους αυθαίρετους «κανόνες» δεν έχει καμία εγκυρότητα, ειδικά όταν ακολουθούνται εκτός πλαισίου σε σχέση με τις απαιτήσεις CO2 των φυτών. Έτσι, επί χρόνια, οι ενυδρειόφιλοι οδηγούνταν σε φαύλο κύκλο, σε μάταιες προσπάθειες να παρέχουν τον «βέλτιστο» φωτισμό στα φυτά τους, αγνοώντας συνεχώς την πιο σημαντική πτυχή της καλλιέργειας φυτών. Σκοπός αυτού του άρθρου είναι να καταρρίψει τους δημοφιλείς μύθους σχετικά με τον φωτισμό, όσον αφορά την υγεία των φυτών.

Τι είναι το Φως και Πώς το Χρησιμοποιούν τα Φυτά;

Οι ενυδρειόφιλοι υποθέτουν αυτόματα ότι το φως πέφτει πάνω στο φυτό και ότι το φυτό αναπτύσσεται απλώς ως αποτέλεσμα αυτής της έκθεσης. Παρατηρούμε, για παράδειγμα σε εξωτερικό χώρο, ότι τα φυτά στη σκιά δεν φαίνονται τόσο εύρωστα όσο εκείνα στον πλήρη ήλιο. Το συμπέρασμα είναι ότι περισσότερο φως είναι πάντα καλύτερο και ότι, αν ένα φυτό φαίνεται ανθυγιεινό, αυτό οφείλεται σε ανεπαρκές φως.

Η αλήθεια είναι μια πολύ πιο περίπλοκη ιστορία. Τα φύλλα των φυτών λειτουργούν στην πραγματικότητα με τρόπο πολύ παρόμοιο με μια φωτοηλεκτρική δίοδο, όπου το φως που προσπίπτει στην πλάκα διεγείρει το υλικό και το κάνει στη συνέχεια να εκπέμπει ηλεκτρόνια. Το στοιχείο μέσα στο φύλλο που περιέχει τα ηλεκτρόνια είναι το μόριο της χλωροφύλλης.

Το ίδιο το φως είναι μια αινιγματική μορφή ενέργειας που συμπεριφέρεται σαν να ήταν κύμα (όπως ένα κύμα της θάλασσας) και ταυτόχρονα συμπεριφέρεται σαν να ήταν σωματίδιο, όπως ένα βλήμα. Για λόγους απλότητας, βοηθά να το σκεφτόμαστε σαν ένα διαπασών που δονείται και έχει εκτοξευτεί από ένα κανόνι. Όταν το διαπασών συγκρούεται με ένα άλλο αντικείμενο, μεταδίδει ενέργεια όχι μόνο λόγω της κίνησής του ως βλήμα, αλλά μεταδίδει επίσης και την ενέργεια της δόνησής του.

Δισεκατομμύρια δισεκατομμυρίων από αυτά τα βλήματα, γνωστά ως «Φωτόνια», κινούνται μέσα στο διάστημα. Όταν προσκρούουν σε άλλα αντικείμενα, εξαφανίζονται, αλλά η ενέργεια που μετέφεραν στη δόνησή τους μεταδίδεται στο αντικείμενο με το οποίο συγκρούστηκαν. Αν χτυπήσουν τη χλωροφύλλη με ακριβώς τη σωστή γωνία και στο ακριβώς σωστό σημείο, η ενέργεια του φωτονίου μεταδίδεται στα ηλεκτρόνια που κρατούνται δέσμια από τη χλωροφύλλη. Τα ηλεκτρόνια μπορούν στη συνέχεια να διαφύγουν και να συλληφθούν από άλλες πρωτεΐνες, οι οποίες μπορούν να τα χρησιμοποιήσουν για να κατασκευάσουν άλλες ενώσεις. Μπορεί να υπάρχουν χιλιάδες μεμονωμένες πρωτεΐνες που συλλαμβάνουν και στη συνέχεια απελευθερώνουν αυτά τα ηλεκτρόνια, με τον ίδιο τρόπο που μια σειρά εθελοντών μεταφέρει σακιά με άμμο κατά μήκος της γραμμής για να χτίσει ένα πρόχειρο φράγμα στο τέλος της γραμμής.

Στο τέλος της γραμμής μέσα σε ένα φύλλο, αντί να χτιστεί ένα φράγμα, τα ηλεκτρόνια χρησιμοποιούνται για να αφαιρέσουν τον άνθρακα από το διοξείδιο του άνθρακα, να τον ενυδατώσουν με νερό, και το τελικό προϊόν είναι ένα είδος σακχάρου που μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε γλυκόζη. Η γλυκόζη χρησιμοποιείται για να τραφεί κάθε κύτταρο ολόκληρου του φυτού.

Τα φυτά αναπτύσσονται επομένως χάρη στη διαθεσιμότητα της τροφής που μπορούν να παράγουν. Το φως είναι μόνο ένα από τα συστατικά αυτής της διαδικασίας παραγωγής τροφής. Χρειάζονται νερό, CO2 και θρεπτικά συστατικά, όπως φωσφορικά και νιτρικά, για να ολοκληρωθεί η παραγωγή σακχάρου.

Επομένως, αν επικεντρωθούμε μόνο στο φως και αγνοήσουμε τη σημασία όλων των άλλων βασικών συστατικών, τότε το σάκχαρο δεν μπορεί να παραχθεί σωστά και το φυτό θα πεθάνει από ασιτία. Φανταστείτε τους κατασκευαστές του φράγματος να μεταφέρουν τα σακιά με άμμο από τον έναν στον άλλο. Φανταστείτε ότι υπάρχουν περισσότερα σακιά από όσα μπορεί να διαχειριστεί ο καθένας. Το αποτέλεσμα θα είναι σακιά που πέφτουν, ίσως στα πόδια του επόμενου ατόμου, μειώνοντας την αποδοτικότητα τόσο εκείνου όσο και του επόμενου. Σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, αν ο αριθμός των σακιών αυξηθεί πέρα από την ικανότητα κάθε ατόμου στη γραμμή να τα διαχειριστεί και να τα μεταφέρει, το αποτέλεσμα θα είναι χάος. Αυτό ακριβώς συμβαίνει στα ενυδρεία με υπερβολικό φως. Τα ηλεκτρόνια (τα σακιά με άμμο) διασκορπίζονται και βλάπτουν ολόκληρη την αλυσίδα διεργασιών.

Ποια είναι η Εναλλακτική του WPG και Πώς Ελέγχουμε το Φως;

Η πιο θεμελιώδης μέτρηση της φωτεινής ενέργειας, αν μείνουμε στην αναλογία με το βλήμα, είναι απλώς να μετρήσουμε τον αριθμό των βλημάτων που διασχίζουν μια συγκεκριμένη επιφάνεια μέσα σε συγκεκριμένο χρόνο. Πόσες κανονιοβολίδες χτυπούν τον τοίχο ενός πολιορκημένου κάστρου ανά ώρα; Στην περίπτωσή μας, αυτή η μέτρηση ονομάζεται Φωτοσυνθετικά Ενεργή Ακτινοβολία, ευρέως γνωστή με το ακρωνύμιο PAR.

Το PAR μάς λέει ακριβώς πόσα βλήματα-φωτόνια διασχίζουν ένα τετραγωνικό εκατοστό κάθε δευτερόλεπτο. Επειδή τα φωτόνια είναι τόσο μικρά και κινούνται τόσο γρήγορα, η μέτρηση είναι συνήθως ένας πολύ μεγάλος αριθμός, της τάξης του 1 δισεκατομμυρίου δισεκατομμυρίων κανονιοβολίδων που διασχίζουν ένα τετράγωνο 1x1 εκατοστού κάθε δευτερόλεπτο. Αυτός ο αριθμός, ένα δισεκατομμύριο δισεκατομμύρια, είναι αδιανόητος, γι' αυτό του δόθηκε ένα πιο εύκολο όνομα για να τον διαχειριζόμαστε· ονομάζεται «micromole». Έτσι τώρα είναι ευκολότερο να μιλάμε για 10 micromoles ή 20 micromoles αντί για κάτι δύσχρηστο, όπως «δύο κόμμα μηδέν επί δέκα στη δέκατη όγδοη δύναμη ανά τετραγωνικό εκατοστό, ανά δευτερόλεπτο».

Σε ένα σκοτεινό δωμάτιο, ανάβοντας έναν φακό, βλέπουμε ότι ένα χέρι μέσα στη δέσμη, μόλις μία ίντσα από τον φακό, είναι φωτεινό, αλλά μερικά πόδια πιο πέρα, η ένταση μειώνεται γρήγορα καθώς τα φωτόνια διασκορπίζονται σε μεγαλύτερη επιφάνεια. Αν μετρήσουμε ακριβώς το PAR, θα διαπιστώσουμε ότι κάθε φορά που διπλασιάζουμε την απόσταση από τον λαμπτήρα, το PAR στη διπλάσια απόσταση θα είναι μόνο το ένα τέταρτο αυτού που ήταν στην αρχική απόσταση. Στο τριπλάσιο της απόστασης, το PAR θα έχει μειωθεί στο ένα ένατο (1/9^ο). Αυτή η μείωση ονομάζεται «σχέση αντίστροφου τετραγώνου» και είναι ένας πολύ χρήσιμος και σταθερός κανόνας.

Υπάρχουν λόγοι για τους οποίους ο εμπειρικός κανόνας του WPG μπορεί να προκαλέσει τόσο μεγάλο χάος. Πρώτον, δεν έχουν όλοι οι τύποι λαμπτήρων την ίδια ένταση. Ένας λαμπτήρας T5 είναι πιο δυνατός από έναν λαμπτήρα T8. Τα LED έχουν διαφορετικά βατ και διατάσσονται σε διαφορετικές ομάδες συστοιχιών, κάτι που καθιστά σχεδόν αδύνατο να βγάλει κανείς νόημα από τον κανόνα. Δεύτερον, το WPG έχει πολύ περιορισμένο εύρος εφαρμογής λόγω του κανόνα του αντίστροφου τετραγώνου. Σε ορισμένα ενυδρεία, όπως ένα μεσαίου μεγέθους ενυδρείο, ας πούμε 30 γαλόνια περίπου, ένας δεδομένος αριθμός WPG μπορεί να είναι χρήσιμος, αλλά καθώς αλλάζει το μέγεθος του ενυδρείου, η απόσταση από τον λαμπτήρα σε μεγαλύτερους ή μικρότερους όγκους δεν αλλάζει αναλογικά — οπότε τι γίνεται αν το μέγεθος του ενυδρείου διπλασιαστεί; Η κατακόρυφη απόσταση από τον λαμπτήρα δεν διπλασιάζεται, οπότε η μείωση του φωτός δεν είναι αναλογική, ενώ ο κανόνας του WPG απαιτεί διπλασιασμό των βατ. Έτσι, σε μεγάλα έως πολύ μεγάλα ενυδρεία, η τήρηση του κανόνα WPG μπορεί να είναι καταστροφική.

Έχει αναπτυχθεί ένας πολύ πιο λογικός εμπειρικός κανόνας χρησιμοποιώντας τη σταθερότερη μέτρηση PAR. Δυστυχώς, δεν είναι απλός κανόνας. Έχουν πραγματοποιηθεί μετρήσεις PAR με τυπικούς τύπους λαμπτήρων και το PAR έχει αποτυπωθεί σε γράφημα με βάση την απόσταση από τον λαμπτήρα. Σε γενικές γραμμές·

Η ζώνη Χαμηλού Φωτισμού έχει οριστεί ως επαρκές φως για να μετρηθούν λιγότερα από 50 micromoles στο επίπεδο του υποστρώματος.

Η ζώνη Μεσαίου Φωτισμού έχει οριστεί ως επαρκές φως για να μετρηθούν μεταξύ 50 και 75 micromoles στο επίπεδο του υποστρώματος.

Η ζώνη Υψηλού Φωτισμού είναι οτιδήποτε πάνω από 75 micromoles μετρημένα στο επίπεδο του υποστρώματος.

Τα ενυδρεία που δεν έχουν καθόλου εμπλουτισμό με CO2, δηλαδή ούτε έγχυση αερίου ούτε δοσολογία υγρού άνθρακα, θα ήταν καλό να παραμείνουν στη ζώνη Χαμηλού Φωτισμού. Τα ενυδρεία με έγχυση CO2 θα πρέπει να ξεκινούν στη ζώνη Χαμηλού Φωτισμού και, μετά από μερικές εβδομάδες, αν το CO2, η ροή/κατανομή και η διατροφή αποδειχθούν επαρκή, ο φωτισμός μπορεί να αυξηθεί.

Αυτό που πρέπει να έχουν πάντα κατά νου οι ενυδρειόφιλοι είναι ότι δεν υπάρχει σχέση μεταξύ της ποσότητας φωτός και της υγείας του φυτού. Υπάρχουν πολλά υγιή ενυδρεία με έγχυση CO2 ή υγρού άνθρακα που χρησιμοποιούν χαμηλό φωτισμό. Το ενυδρείο είναι ΠΟΛΥ πιο εύκολο στη συντήρηση και οι εξάρσεις άλγης είναι πολύ λιγότερο συχνές. Η συνέπεια της χρήσης υψηλού φωτισμού είναι ότι αυξάνεται ο ρυθμός ανάπτυξης των φυτών, αλλά το ίδιο συμβαίνει και με τον ρυθμό ανάπτυξης της άλγης. Ο ρυθμός ανάπτυξης δεν είναι το ίδιο με την υγεία. Ενυδρεία που χρησιμοποιούν υψηλό φωτισμό και ανεπαρκές CO2 ή κακή διατροφή μπορεί να έχουν φυτά που αναπτύσσονται γρήγορα, αλλά που έχουν άλγη ή άλλα προβλήματα υγείας.

Για τον αρχάριο, τον πρωτόπειρο, ακόμα και για τον πιο έμπειρο, αν ένα ενυδρείο αγοράζεται ως πακέτο που περιλαμβάνει τον βασικό φωτισμό, η απόλυτα χειρότερη απόφαση που μπορεί να πάρει κανείς είναι να σκεφτεί να «αναβαθμίσει» τα φώτα. Αυτό θα είναι πάντα η αρχή των προβλημάτων. Οι ενυδρειόφιλοι ενθαρρύνονται να μάθουν πρώτα να καλλιεργούν φυτά χρησιμοποιώντας τον βασικό ή χαμηλό φωτισμό, ανεξάρτητα από την έγχυση CO2 ή την υγρή συμπλήρωση άνθρακα. Αν, αφού αποκτήσουν κάποια εμπειρία, επιθυμούν ταχύτερους ρυθμούς ανάπτυξης, η ένταση μπορεί να αυξηθεί, αλλά αυτό πάντα ενέχει τον κίνδυνο επιδείνωσης της υγείας των φυτών, αν δεν έχουν αντιμετωπιστεί ΠΡΩΤΑ τα υπόλοιπα στοιχεία.

Τι Γίνεται με τους Βαθμούς Kelvin και το Φάσμα;

Πιθανώς η δεύτερη χειρότερη συμβουλή που δίνεται για τον φωτισμό είναι ότι τα φυτά χρειάζονται 6500K για βέλτιστη υγεία. Αυτός ο μύθος υπάρχει εδώ και πάρα πολύ καιρό, επειδή, φυσικά, η θερμοκρασία χρώματος του Ήλιου είναι περίπου 6000K-6500K, οπότε λογικά όλοι υποθέτουν ότι αυτή πρέπει να είναι η τέλεια «ποιότητα» φωτός. Οι προμηθευτές προωθούν «ειδικούς λαμπτήρες για φυτά» σε υπερβολικές τιμές σε ανυποψίαστους ενυδρειόφιλους. Αν πούμε την αλήθεια, ελάχιστα, αν όχι κανένα, υδρόβια φυτά βλέπουν ποτέ πλήρες φάσμα μεσημεριανού ήλιου, καθώς αναπτύσσονται κάτω από τη σκιά του φυλλώματος και κάτω από θολά νερά στα τροπικά δάση του κόσμου, καθιστώντας έτσι άνευ αντικειμένου την αξία της θερμοκρασίας Kelvin ή του πλήρους φάσματος. Επίσης, κανένας λαμπτήρας δεν πλησιάζει καν τη φασματική κατανομή του ήλιου. Το να έχει κανείς λίγες κορυφές σε λίγες στενές ζώνες δεν προσεγγίζει τον ήλιο με κανέναν τρόπο. Ο όρος «Πλήρες Φάσμα» είναι απλώς ένας ακόμα μάρκετινγκ όρος που χρησιμοποιείται για να τραβήξει κόσμο. Αν κάποιος παρέθετε μια ντουζίνα διαφορετικές μάρκες λαμπτήρων, όλες με ισχυρισμό ότι είναι 6500K, θα φαίνονταν όλες διαφορετικού χρώματος, οπότε κανένας λαμπτήρας δεν είναι στην πραγματικότητα 6500K ούτως ή άλλως. Όταν κάποιος διαβάζει την τιμή Kelvin πάνω σε λαμπτήρες, ο αριθμός θα πρέπει να αντιμετωπίζεται περισσότερο σαν αριθμός μοντέλου παρά σαν κάτι με επιστημονική αξία.

Ένας φθορίζων λαμπτήρας από το τοπικό κατάστημα σιδηρικών αναπτύσσει τα φυτά ακριβώς το ίδιο όσο κι ένας ειδικός λαμπτήρας για φυτά. Δεν υπάρχει πραγματικά καμία διαφορά στην απόδοση, εφόσον οι τύποι λαμπτήρων είναι ίδιοι και τα βατ είναι ίδια. Τα φυτά προσαρμόζονται αυτόματα στο περιβάλλον τους παράγοντας χρωστικές που ανταποκρίνονται στο διαθέσιμο φάσμα. Επομένως, ένας λαμπτήρας αγορασμένος από το B&Q, ή από το Home Depot, ή από οποιοδήποτε κατάστημα DIY της γειτονιάς θα κάνει ακριβώς την ίδια δουλειά, όποιο κι αν είναι το φάσμα. Η διαφορά είναι ότι μπορεί να μην αρέσει στον ενυδρειόφιλο η χρωματική απόχρωση του λαμπτήρα του B&Q. Οι τιμές Kelvin και οι άλλες παράμετροι χρώματος θα πρέπει επομένως να εξετάζονται αποκλειστικά στο πλαίσιο της συναισθηματικής επίδρασης που έχουν στον θεατή. Με τον ίδιο τρόπο, για παράδειγμα, σε ένα κρεοπωλείο, οι λαμπτήρες που χρησιμοποιούνται για να φωτίσουν το κρέας συνήθως έχουν μια κόκκινη συνιστώσα. Αυτό κάνει το κρέας να φαίνεται πιο νόστιμο. Είναι μια ψευδαίσθηση, αλλά οι κρεοπώλες το γνωρίζουν πολύ καλά αυτό, και σπάνια θα επέλεγαν να χρησιμοποιήσουν έναν λαμπτήρα με έντονο μπλε ή πράσινο, για παράδειγμα, επειδή αυτό θα έδινε αρνητική αισθητική εντύπωση στο κρέας.

Τα χρώματα θα πρέπει να χρησιμοποιούνται όπως θα χρησιμοποιούσαμε ένα πινέλο, για να ζωγραφίζουμε διαθέσεις πάνω στο ενυδρείο. Αν χρησιμοποιούνται πολλοί λαμπτήρες, μπορεί κανείς να προσομοιώσει το πρωινό φως με κόκκινες και πορτοκαλί αποχρώσεις και αργότερα μέσα στην ημέρα να περάσει σε πιο μπλε τόνους. Δεν είναι ποτέ απαραίτητο να περιορίζονται τα χρώματα που χρησιμοποιούνται πάνω από το ενυδρείο με τη λανθασμένη εντύπωση ότι τα φυτά δεν θα αναπτυχθούν καλά με οποιαδήποτε τιμή Kelvin εκτός από τα 6500K. Αυτό ανήκει αυστηρά στη σφαίρα της φαντασίας.

Τι Γίνεται με τα LED;

Καθώς οι μονάδες LED αποκτούν πιο λογικές τιμές, θα υπάρχει καλύτερη διαθεσιμότητα και περισσότερα χαρακτηριστικά. Οι λάτρεις του DIY μπορούν να προμηθευτούν πρώτες ύλες και να καλωδιώσουν τα δικά τους φωτιστικά. Το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό στον κόσμο των LED είναι η δυνατότητα ρύθμισης (dimming) της μονάδας από 0% έως 100% ένταση. Αυτό είναι στην πραγματικότητα ένα πολύ πιο πολύτιμο χαρακτηριστικό από το πόσο PAR έχει η μονάδα, το οποίο συνήθως είναι έτσι κι αλλιώς υπερβολικά υψηλό. Η ρύθμιση της έντασης επιτρέπει μέγιστο έλεγχο, κάτι που ισοδυναμεί με έλεγχο της άλγης. Ένα άλλο εξαιρετικό χαρακτηριστικό των μονάδων υψηλότερης κατηγορίας, το οποίο ενδέχεται να περάσει και στις φθηνότερες μονάδες, είναι η διαθεσιμότητα πολλαπλών διόδων χρώματος σε συνδυασμό με προγραμματισμό. Όπως αναφέρθηκε, αυτό είναι ένα καλλιτεχνικό χαρακτηριστικό, και μόλις ο κόσμος ξυπνήσει από την υπνωτική επιρροή των 6500K, θα συνειδητοποιήσει την πραγματική αξία του χρώματος. Τα ψάρια και άλλη πανίδα μπορούν να φανούν πιο πολύχρωμα. Αγαπημένοι φθορίζοντες λαμπτήρες μπορούν να προσομοιωθούν με τον σωστό συνδυασμό RGB και CYMK.

Το ερώτημα του αν τα φυτά μπορούν να αναπτυχθούν με LED θα πρέπει πλέον να είναι προφανές. Και πάλι, πιο σημαντικοί παράγοντες σε έναν σχεδιασμό LED είναι η δυνατότητα ελέγχου, η αισθητική, η αξιοπιστία και ούτω καθεξής.

Διάρκεια Φωτισμού (Φωτοπερίοδος)

Τα φυτά σπάνια χρειάζονται περισσότερες από 8 έως 9 ώρες φωτός. Μια φωτοπερίοδος μεγαλύτερη από αυτή απλώς ευνοεί την άλγη. Είναι πάντα καλύτερο να υπάρχει χρονοδιακόπτης για τα φώτα, και αν το ενυδρείο έχει έγχυση CO2, θα πρέπει επίσης να υπάρχει ξεχωριστός χρονοδιακόπτης για την ηλεκτροβάνα του CO2. Το να ξεχάσει κανείς να σβήσει τα φώτα μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες για τα φυτά.

Η διάρκεια της φωτοπεριόδου πρέπει πάντα να εξετάζεται στο πλαίσιο της έντασης. Όπως αναφέρθηκε νωρίτερα στο άρθρο, η ένταση προκαλεί τη ζημιά, επομένως, αν η ένταση είναι υπερβολική, η φωτοπερίοδος πρέπει να περιοριστεί αυστηρά ώστε να ελαχιστοποιηθεί η ζημιά. Αν ο φωτισμός είναι πολύ χαμηλός (κάτι που σχεδόν σίγουρα ΠΟΤΕ δεν συμβαίνει), τότε καμία διάρκεια φωτοπεριόδου δεν μπορεί να το αντισταθμίσει.

Αν ο ενυδρειόφιλος δουλεύει σε βραδινή βάρδια, η φωτοπερίοδος μπορεί να μετατοπιστεί προς εκείνη την κατεύθυνση, ώστε η παρατήρηση να είναι δυνατή όταν βρίσκεται στο σπίτι. Τα φυτά δεν ενδιαφέρονται για την πραγματική ώρα της ημέρας, παρά μόνο για το αν η φωτοπερίοδος είναι τακτική και σταθερή.

Επιδράσεις του Έμμεσου ή Άμεσου Ηλιακού Φωτός από το Παράθυρο

Αυτός είναι ένας ακόμα τομέας όπου οι ενυδρειόφιλοι ανησυχούν περισσότερο από όσο χρειάζεται και παρερμηνεύουν τις παρατηρήσεις. Σε ένα ενυδρείο με έγχυση CO2, αν το CO2, η ροή, η κατανομή, η διατροφή και η συντήρηση είναι επαρκή, τότε το ηλιακό φως που πέφτει πάνω στο ενυδρείο δεν έχει καμία κακή επίδραση. Ο ενυδρειόφιλος δεν χρειάζεται να λάβει κανένα ειδικό μέτρο εξαιτίας του εισβάλλοντος ηλιακού φωτός. Ωστόσο, αν το ηλιακό φως πέφτει πάνω στο ενυδρείο και αυτό φαινομενικά οδηγεί σε κάποιο είδος άλγης, τότε αυτό είναι ισχυρή ένδειξη ότι υπάρχει ένα πιο θεμελιώδες πρόβλημα στο ενυδρείο και ότι ο ενυδρειόφιλος πρέπει να εξετάσει τους προαναφερθέντες παράγοντες. Το πιο συνηθισμένο πρόβλημα θα είναι η BGA στο κάτω μέρος του μπροστινού τζαμιού, ίσως ακριβώς κάτω από το υπόστρωμα. Μαύρη ταινία μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να μπλοκάρει το φως, αλλά αυτό δεν είναι πολύ αισθητικό. Τα επίπεδα νιτρικών μπορούν να αυξηθούν για την αντιμετώπιση αυτού.

Βοηθούν οι Ανακλαστήρες;

Οι ανακλαστήρες σε κυλινδρικούς σωλήνες, σε συμπαγείς φθορίζουσες λάμπες και ούτω καθεξής μπορούν να αυξήσουν την έξοδο PAR του φωτιστικού. Οι τιμές κυμαίνονται από 10% έως 20% ανάλογα με τη διαμόρφωση, την καθαριότητα και τα υλικά. Όπως αναφέρθηκε, αν το ενυδρείο υποφέρει από υπερβολικό PAR, τότε οι ανακλαστήρες είναι κάτι κακό και θα πρέπει να αφαιρεθούν για να βοηθήσουν το ενυδρείο να ανακάμψει. Αν το ενυδρείο πηγαίνει καλά, τότε οι ανακλαστήρες μπορούν να θεωρηθούν κάτι καλό.

Ποια Είναι τα Σημάδια Υπερβολικού PAR;

Επειδή η ένταση του φωτός καθορίζει την ανάγκη για όλα τα υπόλοιπα, τα σημάδια υπερβολικού φωτισμού είναι πολλά και ποικίλα. Το υπερβολικό φως δημιουργεί ζήτηση για περισσότερα θρεπτικά συστατικά απ' όσα μερικές φορές παρέχονται. Ο κατάλογος των ελλείψεων θρεπτικών συστατικών είναι μακρύς και καλύπτεται σε ξεχωριστό άρθρο. Το υπερβολικό φως δημιουργεί ζήτηση για περισσότερο CO2 απ' όσο παρέχεται. Αυτό στη συνέχεια προκαλεί έλλειψη CO2, η οποία χαρακτηρίζεται από λιώσιμο, πτώση φύλλων, φθορά και σήψη, μαύρες κηλίδες, καφέ κηλίδες, κύρτωμα ή άλλη παραμόρφωση φύλλων, καθώς και τρύπες στα φύλλα. Άλγη που σχετίζεται με το CO2, όπως η τριχωτή άλγη (Hair Algae) ή άλλη νηματοειδής άλγη, η BBA ή άλλη κόκκινη άλγη. Τα διάτομα μπορεί να εμφανιστούν μετά από μια «αναβάθμιση» φωτισμού. Είναι απολύτως πιθανό ο φωτισμός να είναι τόσο υψηλός που να απαιτεί τόσο υψηλά επίπεδα CO2, ώστε να γίνεται τοξικός για την πανίδα.

Είναι Καλή Ιδέα η Σιέστα;

Η σιέστα προωθήθηκε από μια εταιρεία, το ερευνητικό προσωπικό της οποίας πίστευε ότι, εφόσον υπήρχαν συχνές βροχοπτώσεις στους τροπικούς, οι οποίες μπλόκαραν τον ήλιο για σημαντικό διάστημα κατά τη διάρκεια της ημέρας, επόμενο ήταν ότι το σβήσιμο του φωτός στο μέσο της ημέρας ήταν καλό για τα υδρόβια φυτά. Όπως αποδείχθηκε, δεν υπάρχει αποδεδειγμένη σχέση μεταξύ της υγείας των φυτών και της σιέστας. Σε πολλές περιπτώσεις, ανάλογα με τις άλλες συνθήκες στο ενυδρείο, η υγεία των φυτών χειροτέρεψε, σε άλλες περιπτώσεις βελτιώθηκε, και στις περισσότερες περιπτώσεις δεν υπάρχει καμία διαφορά. Η κατανομή του αποτελέσματος ουσιαστικά σημαίνει ότι συνέβαιναν άλλα πράγματα στο ενυδρείο που δεν είχαν καμία σχέση με τη σιέστα.

Υπάρχει ο Καλύτερος Λαμπτήρας ή ο Καλύτερος Τύπος Λαμπτήρα;

Ναι, ο καλύτερος λαμπτήρας είναι αυτός που κάνει το ενυδρείο να φαίνεται καλύτερα σε εσάς και που δεν κάνει τη ζωή δύσκολη με το να είναι υπερβολικός σε PAR. Όλα τα υπόλοιπα μπορούν να πεταχτούν από το παράθυρο. Είτε πρόκειται για T5, T6, T8, T12, Halide, LED. Είτε πρόκειται για φωτιστικό σώμα, κρεμαστή λάμπα, τύπου Clip on Arc Pod. Τα φυτά μπορούν να αναπτυχθούν ακόμα και με φωτισμό βολφραμίου. Πραγματικά δεν τους ενδιαφέρει. Όταν ψωνίζουν για φωτισμό, οι ενυδρειόφιλοι ενθαρρύνονται να ψάξουν πρώτα για εκείνα τα πιο σημαντικά πράγματα που θα βοηθήσουν να εξασφαλιστεί η επιτυχία, όπως τα σωστά επίπεδα ροής/διήθησης, ένα καλό σχέδιο διάλυσης και κατανομής CO2, ένα σταθερό διατροφικό πρόγραμμα και συχνές αλλαγές νερού και πρόγραμμα συντήρησης. Όταν όλα αυτά τα πιο σημαντικά στοιχεία είναι σε τάξη, τότε μπορεί κανείς να απολαύσει οποιοδήποτε είδος φωτισμού, οποιουδήποτε χρώματος, και, αν δοθεί προσοχή, οποιασδήποτε έντασης.